روزنامه گل

حمیدرضا درخشان - جام حذفی قرار است برگزار شود یا نه؟ اگر پاسخ «نه» است، فقط یک سؤال باقی می‌ماند: چرا؟

جواب هم ظاهراً روشن است؛ تقویم شلوغ است، تیم ملی برنامه دارد، مسابقات لیگ عقب افتاده و تعداد بازی‌ها زیاد شده.اما ببخشید؛ اینها مشکل برگزارکننده است، نه دلیل حذف مسابقه.وقتی تقویم شلوغ می‌شود، وظیفه سازمان‌دهنده فوتبال این نیست که اولین چیزی را که دست‌وپاگیر به نظر می‌رسد حذف کند. وظیفه‌اش این است که تقویم را دوباره بچیند.

جام حذفی را برای چه ساخته‌اند؟ برای اینکه برگزار شود.اگر برنامه‌ها با هم تداخل دارند، جایش را باز کنید. اگر تیم ملی بازیکن لازم دارد، راه‌حل پیدا کنید. اگر باشگاه‌ها ملی‌پوش دارند، مسابقات را بدون آنها برگزار کنید. اگر لازم است، جام را با ترکیب‌های متفاوت ادامه دهید.اصلاً چه اشکالی دارد جام حذفی را در سطح امید برگزار کنید؟بگویید مسابقات بدون ملی‌پوشان برگزار می‌شود.بگویید بازیکنان زیر ۲۱ سال فرصت پیدا می‌کنند.بگویید این جام، محل کشف استعدادهاست.بگویید باشگاهی که بازیکن بیشتری در تیم ملی دارد، در این مرحله با محدودیت روبه‌رو می‌شود.

هزار راه وجود دارد جز اینکه راحت‌ترین راه را انتخاب کنیم و بگوییم: «تقویم شلوغ است، پس جام حذفی را برگزار نمی‌کنیم.»این چه منطقی است؟در فوتبال دنیا وقتی تقویم شلوغ می‌شود، مسابقه جدید خلق می‌کنند، فرمت مسابقات را تغییر می‌دهند، بازی‌ها را در پنجره‌های تازه می‌چینند، اسپانسر می‌آورند و حتی از دل یک رقابت، چند جام و چند درآمد جدید بیرون می‌کشند.ما چه کار می‌کنیم؟مسابقه کم می‌کنیم!

همه جای دنیا دنبال این هستند که فوتبال را بیشتر کنند؛ ما دنبال این هستیم که فوتبال را کمتر کنیم.آنها می‌گویند هر بازی یک فرصت است؛ برای بازیکن، مربی، باشگاه، هوادار، تلویزیون، اسپانسر و حتی اقتصاد فوتبال.ما می‌گوییم هر بازی یک دردسر اضافه است!پس سؤال اصلی اینجاست:قرار است فوتبال را اداره کنیم یا اداره کردن فوتبال را برای خودمان راحت کنیم؟

این دو تا با هم فرق دارند.اگر هدف، راحتی برگزارکننده باشد، طبیعی است که هر مسابقه‌ای که برنامه را سخت می‌کند حذف شود.اما اگر هدف پیشرفت فوتبال باشد، باید دقیقاً برعکس عمل کرد.باید مسابقه ساخت.باید فرصت بازی ساخت.باید بازیکن جوان را به میدان فرستاد.باید تیم‌های کوچک را مقابل تیم‌های بزرگ قرار داد.باید به باشگاه‌هایی که در لیگ فرصت زیادی به جوانان نمی‌دهند، یک زمین تازه برای تجربه کردن داد.اصلاً یکی از فلسفه‌های جام حذفی همین است؛ اینکه فوتبال فقط به چند تیم بالای جدول محدود نماند.

جام حذفی مسابقه‌ای است که ممکن است یک تیم دسته پایین‌تر را روبه‌روی یک مدعی قهرمانی قرار دهد. ممکن است یک جوان ۱۹ ساله در همین بازی خودش را نشان بدهد. ممکن است یک مربی ترکیب متفاوتی را امتحان کند. ممکن است اسپانسر تازه‌ای پیدا شود.حذف چنین مسابقه‌ای یعنی حذف همین فرصت‌ها.اگر مشکل ملی‌پوشان است، ملی‌پوشان را از جام کنار بگذارید.

اگر مشکل تقویم است، تقویم را اصلاح کنید.اگر مشکل تعداد بازی‌هاست، فرمت را تغییر دهید.اگر مشکل هزینه است، اسپانسر پیدا کنید.اگر مشکل زمین و امکانات است، راه‌حل اجرایی پیدا کنید.اما حذف جام حذفی؟این دیگر حل مشکل نیست.پاک کردن مشکل از روی کاغذ است.

فوتبال ایران همین حالا هم به اندازه کافی مسابقه ندارد که بخواهیم یکی دیگر را از آن کم کنیم. بازیکن جوان ما به اندازه کافی بازی نمی‌کند. تیم‌های ما به اندازه کافی درگیر رقابت نیستند. فاصله مسابقات در بعضی مقاطع آن‌قدر زیاد می‌شود که بازیکن به جای رشد، از ریتم خارج می‌شود.بعد با افتخار می‌گوییم تقویم شلوغ است!تقویم شلوغ برای فوتبال حرفه‌ای نباید «بحران» باشد؛ باید بخشی از کار باشد.اصلاً اگر تقویم شلوغ است، شاید سؤال درست این باشد که چرا فوتبال ما برای مدیریت یک تقویم شلوغ آماده نیست؟

جام حذفی را نگه دارید.اگر نمی‌توانید با تیم‌های کامل برگزارش کنید، با امیدها برگزار کنید.اگر نمی‌توانید در قالب فعلی برگزارش کنید، فرمتش را تغییر دهید.اگر نمی‌توانید همه ملی‌پوشان را در اختیار داشته باشید، قانون مخصوص بگذارید.اما یک کاری بکنید که جام از دست نرود.چون فوتبال با تعطیلی و حذف مسابقه پیشرفت نمی‌کند.فوتبال با بازی کردن پیشرفت می‌کند.باید مشخص شود فلسفه تصمیم‌گیرندگان چیست:می‌خواهند فوتبال ایران پیشرفت کند یا فقط می‌خواهند برگزار کردن فوتبال برای خودشان راحت‌تر شود؟فرق این دو، دقیقاً همین‌جاست و جام حذفی نباید قربانی این تفاوت شود.